Giáo sư Perla D Santos-Ocampo
Theo giáo sư Perla D Santos-Ocampo, trẻ em khi sinh ra đều có những tiềm năng nổi trội nhất định, nhưng sau này trẻ trở nên như thế nào lại phụ thuộc vào cách mà trẻ được chăm sóc, đặc biệt là từ lúc mang thai đến những năm đầu đời của trẻ.
Chăm sóc và đảm bảo cho trẻ có môi trường sống hữu ích để phát triển tiềm năng là điều không dễ dàng, nhưng bố mẹ nên cố gắng tạo đủ điều kiện giúp trẻ phát triển đầy đủ mọi mặt trong cuộc sống như tinh thần, thể chất, tình cảm, tài chính v.v.
Bố mẹ có thể tự trang bị nâng cao kiến thức cho chính mình bằng cách tìm hiểu về những phương pháp có hiệu quả và đã được kiểm chứng về nuôi dạy trẻ nhằm giúp trẻ đạt được một khởi đầu tốt nhất ngay khi còn nhỏ. Hãy đọc và nắm bắt những lời khuyên sâu sắc và những kinh nghiệm thực tiễn để biết cách thực hiện tốt vai trò của mình - công trình của Giáo sư Perla D Santos-Ocampo, FPPS, FAAP (hon), FPSDBP, chủ tịch danh dự của Hiệp hội Nhi khoa của khu vực Đông Nam Á. Ngoài ra, Giáo sư Santos-Ocampo cũng giữ nhiều chức vụ quan trọng khác.
Nguyên tắc 1: Mỗi em bé đều được ra đời trong niềm hân hoan chào đón của gia đình
Ngay từ khi còn là một bào thai bé nhỏ, mỗi em bé phải được lớn lên trong niềm mong đợi tha thiết của cha mẹ.
Những điều bạn có thể làm:
Các bậc cha mẹ tương lai nên tìm những lời khuyên để có kế hoạch về gia đình nhỏ của họ. Người mẹ mang thai phải được hoan nghênh và mỗi em bé phải được xem là món quà đáng yêu vô giá. Thái độ của các bạn đối với phụ nữ đang mang thai có thể ảnh hưởng đến cảm xúc trước khi sinh và sức khỏe của người mẹ, và chắc chắn sẽ có tác động đến sự phát triển của bào thai.
Nguyên tắc 2: Đảm bảo các trẻ được sinh ra trong điều kiện tốt nhất có thể.
Ngăn ngừa và giảm thiểu sự tồn tại và ảnh hưởng của các nhân tố có hại đến thai nhi và trẻ sơ sinh.
Những điều bạn có thể làm:
a. Các yếu tố di truyền
Kiến thức cơ bản về y khoa, các bậc cha mẹ và những người thân trong gia đình có thể giúp tiên liệu được những vấn đề có thể xảy ra và chuẩn bị tinh thần đối phó với việc này, chẳng hạn như đối với người mẹ có Rh âm tính và bố là Rh dương tính, trẻ sinh ra có thể mắc chứng bệnh máu khó đông hay chứng tăng hồng cầu.
b. Tuổi tác của người mẹ
Người mẹ lớn tuổi như trên 40 tuổi thì khả năng sinh con bị mắc bệnh Down cao hơn bình thường.
c. Lịch sử sinh sản của người mẹ đang mang thai.
Người mẹ đã từng gặp những trở ngại trong suốt thời kỳ thai nghén như chứng tăng huyết áp, nên biết trước là em bé sinh ra có thể nhỏ hơn bình thường.
d. Chế độ dinh dưỡng và sức khỏe người mẹ đang mang thai
Các bà mẹ tương lai nên ăn nhiều thức ăn có chất axit folic để ngăn ngừa các khuyết tật tách đôi như sứt môi, hở vòm miệng và thoát vị màng não.
e. Quá trình sinh nở
Phải tìm hiểu về quá trình sinh nở và nên biết rằng việc sinh nở khó khăn có thể gây tổn thương cho em trẻ.
f. Sự nguy hại của môi trường
Nhận thức về tác hại của các chất độc, hóa chất, và bức xạ có thể ảnh hưởng đến thai nhi và hãy tìm cách để tránh xa chúng.
Nguyên tắc 3: Nhận biết được tiềm năng của trẻ:
Ghi nhớ những khả năng bẩm sinh của trẻ.
Ý kiến sai lầm thứ nhất:
Trước đây, các trẻ sơ sinh bị coi là thụ động, không biết làm gì cả, chỉ ăn, bài tiết, ngủ, không thể thấy hoặc nghe tốt được và càng không thể có nhận thức về môi trường xung quanh cho đến khi trẻ 3 tháng tuổi.
Thực tế là:
Mọi trẻ sơ sinh đều có khả năng và:
• Không tiếp nhận thụ động trước những tác động của môi trường xung quanh.
• Bản thân góp phần chủ yếu đến sự phát triển của chính trẻ.
• Phản ứng với tình cảm và lời nói của mẹ từ khi trẻ còn nằm trong bụng mẹ.
• Phản ứng với những âm thanh lớn bằng cách đá vào bụng mẹ.
• Rất tỉnh táo chỉ 2 giờ đầu tiên sau khi lọt lòng mẹ.
• Có khả năng cảm nhận và có thể nhìn, nghe, thậm chí định vị âm thanh, và nhạy cảm với giọng nói, mùi, và sự vuốt ve của mẹ.
• So sánh với các loài vật mới sinh khác, trẻ sơ sinh chưa phát triển nhạy cảm ở vùng dây thần kinh vận động nhưng lại nhạy cảm hơn ở các giác quan. Điều này làm mất thời gian hơn trong việc phát triển khả năng cảm giác và cảm xúc, điều rất cần thiết cho sự tồn tại và mang đến nhiều cơ hội thành công hơn trong xã hội cạnh tranh đầy gay gắt với hơn 6 tỷ dân số.
Những điều bạn có thể làm:
Hãy giúp trẻ cảm nhận được tình mẫu tử bền chặt ngay từ khi trẻ chào đời:
• Các bà mẹ nên cố gắng tỉnh táo trong suốt quá trình sinh nở - cố gắng không dùng thuốc an thần mà nên sử dụng những cách khác để giảm bớt cơn đau.
• Đặt trẻ vào ngực mẹ để trẻ được tiếp xúc da thịt với mẹ.
• Để cho mẹ và trẻ tận mắt nhìn nhau
• Khuyến khích mẹ nói chuyện với trẻ
• Cho phép mẹ ẵm trẻ
Ý kiến sai lầm thứ hai:
Trẻ sơ sinh tiếp nhận thụ động trước những tác động của môi trường xung quanh.
Thực tế:
Các trẻ sơ sinh có khả năng và:
• Trẻ có thể tự bảo vệ mình trước các tác nhân kích thích ngày càng gia tăng dựa trên hệ thống sinh học còn non yếu của trẻ.
• Có khả năng tương tác với môi trường
• Có khả năng xử lý một cách chọn lọc đối với những kích thích của môi trường
• Có khuynh hướng dễ gần gũi với người chăm sóc trẻ.
• Có khả năng gợi ra sự chăm sóc cần thiết để thích nghi.
Những điều bạn có thể làm:
• Cho trẻ cảm nhận nhiều tình thương yêu hơn là những tác động vô cảm như là không quan tâm, khó chịu
• Hãy dừng ngay việc quấy rối trẻ hoặc những kích thích thái quá như tiếng ồn.
Nguyên tắc 4: tạo môi trường nuôi dưỡng tốt ngay từ khi trẻ mới chào đời.
Các trẻ được bố mẹ chăm sóc tốt sẽ phát triển tốt hơn và thậm chí đối với các trẻ sơ sinh bị tổn thương não nhẹ cũng có thể bắt kịp sự phát triển bình thường nếu được nuôi nấng trong môi trường sống tràn đầy yêu thương.
Những điều bạn có thể làm:
• Cho trẻ tiếp nhận các kích thích thích hợp theo từng độ tuổi. Các nghiên cứu cho thấy rằng các kích thích phù hợp có thể làm tăng chỉ số IQ của trẻ cao hơn 15 điểm.
Hầu hết các trẻ sơ sinh, được xem là bình thường khi mới chào đời, phải được thừa nhận là có năng khiếu tiềm ẩn, trừ khi có các vấn đề xảy ra sau này. Công bằng mà nói rằng, các trẻ sơ sinh đều rất tuyệt vời và cần được tạo cơ hội để đạt được sự phát triển tối ưu nếu không nói là phát huy tối đa tiềm năng.
• Ẵm trẻ ở phía bên phải trong lòng bạn sẽ làm trẻ thoải mái hơn trong tư thế trẻ cong người hoặc giống tư thế lúc trong bào thai. Các nghiên cứu chứng minh rằng phía bên phải của trẻ sơ sinh sẽ nhạy cảm hơn phía bên trái của trẻ.
• Chú ý quan sát khi trẻ có các biểu hiện:
o Hơi thở của trẻ trở nên chậm chạp và nhiều hơn bình thường
o Nhịp tim của trẻ đập khoảng 6-8 nhịp/ phút
o Đầu trẻ quay về hướng tác động hoặc về hướng của bạn.
o Mắt trẻ mở to ra và các đồng tử cũng mở rộng ra. Mắt trẻ hướng về các vật thể khiến trẻ chú ý và kéo dài khoảng 4-10 giây.
o Nét mặt của trẻ thay đổi. Và trẻ đột nhiên mỉm cười
o Bụng của trẻ giãn ra, lỏng đi
o Các ngón tay và ngón chân của trẻ duỗi thẳng về phía trước
o Trẻ bú ít đi
Nguyên tắc 5: Chăm chút cho trẻ suốt quá trình phát triển, hỗ trợ và nuôi dưỡng trẻ trong từng giai đoạn cụ thể
Những điều bạn có thể làm:
• Cho trẻ ăn những thức ăn giúp tăng trưởng và phát triển
• Chăm sóc sức khỏe cho trẻ nhằm đảm bảo sự phát triển toàn diện không chỉ về sức khỏe, thể chất mà còn về tình cảm, tâm lý và trí tuệ
• Kiểm tra khi trẻ có những biểu hiện bất thường trong tốc độ lớn, phát triển và cách cư xử. Các bậc cha mẹ nên đọc những sách hướng dẫn, đặc biệt là những người mới làm ba mẹ lần đầu – thuộc kiểu gia đình hạt nhân trong hệ thống xã hội. Những việc này rất khó thực hiện cùng lúc vì có nhiều cách nuôi dạy trẻ khác nhau tùy theo văn hóa, tôn giáo, quốc gia. Yếu tố truyền thống cũng đóng vai trò quan trọng trong việc nuôi dạy trẻ của bố mẹ.
• Hãy học cách để trở thành những bậc làm cha làm mẹ xứng đáng: Mỗi cha mẹ có cách dạy dỗ con cái riêng nhưng trong điều kiện xã hội phức tạp hiện nay, nên tìm hiểu thêm lời khuyên từ sách, báo, các tổ chức tôn giáo, các giáo viên ở trường và chuyên viên tư vấn, các bậc phụ huynh khác, những người thân, các trung tâm chăm sóc trẻ em và các bác sỹ nhi khoa. Không phải thông tin nào bạn cũng có thể áp dụng được, mà hãy tìm hiểu thật kỹ để chọn lọc ra những lời khuyên và điều chỉnh thích hợp.
• Thảo luận về những biểu hiện bất thường của trẻ với bác sĩ chăm sóc sức khỏe càng sớm càng tốt.
• Cần có những nguyên tắc và hướng dẫn phù hợp với lứa tuổi giúp trẻ nhận ra được những giới hạn của mình. Kỷ luật phải cứng rắn nhưng không khắc nghiệt, tạo điều kiện thuận lợi cho trẻ phát triển tốt.
• Phải kiên định, công bằng và thể hiện tình yêu thương trong mỗi qui tắc và hướng dẫn đề ra.
Nguyên tắc 6: Khuyến khích thích đáng để trẻ nâng cao sự phát triển.
Những điều bạn có thể làm:
• Dành thời gian chơi với trẻ. Không thể tính toán chính xác cần có bao nhiêu thời gian dành cho trẻ nhưng chỉ cần một vài giờ thật ý nghĩa ở bên trẻ là đủ. Dù bạn có ở nhà cả ngày nhưng ở phòng riêng biệt và không tiếp xúc gì với trẻ, thì thời gian đó sẽ không có lợi ích gì.
• Dành thời gian nói chuyện, kể chuyện, hát và vui chơi với trẻ.
• Kích thích trẻ có chừng mực để tránh làm trẻ thất vọng và nhận định bản thân tiêu cực.
• Cho trẻ đồ chơi và tham gia các hoạt động vui chơi thích hợp với lứa tuổi, cho trẻ sử dụng các đồ chơi đó không quá sớm cũng không quá khó.
Ví dụ: chỉ cho trẻ chơi với một quả banh sau 1 tuổi; cho trẻ 2 tuổi một chiếc xe đạp 3 bánh rất có thể sẽ làm phản tác dụng.
• Tìm cho trẻ thêm nhiều bạn cùng chơi.
• Việc kích thích sự phát triển của trẻ có thể bằng nhiều cách khác nhau. Cho trẻ gặp gỡ nhiều người, đến nhiều nơi, tham gia các hoạt động và các trải nghiệm khác nhau như:
o Cho trẻ cùng đi với người lớn, người thân, và các bạn của trẻ
o Sách (các nghiên cứu cho thấy số lượng sách ở nhà có thể tương quan chặt chẽ với trí thông minh của trẻ)
o Máy tính và các tiện ích khác
Chúng ta nên dạy trẻ cách sử dụng máy vi tính, không chỉ chơi các trò chơi, mà cần được khai thác và sử dụng như một nguồn thông tin bổ ích.
o Tùy theo lứa tuổi mà chọn loại hình giải trí phù hợp: đồ chơi, Video, đĩa CD và Tivi
o Đưa trẻ đến thư viện
o Mua sắm, xem các phim ảnh lành mạnh và chương trình biểu diễn
o Các kỳ nghỉ mát, các chuyến đi dã ngoại (câu cá, cắm trại)
• Chọn một trường học hay mẫu giáo tốt giúp trẻ phát triển được những tiềm năng bản thân, cho trẻ một khởi đầu tốt đẹp và học hỏi được những điều mà Robert Fulghum đã làm như:
o Chia sẻ mọi thứ.
o Tinh thần công bằng khi chơi.
o Không nên làm tổn hại người khác.
o Không tham lam: trả lại đồ vào đúng vị trí của nó
o Vệ sinh sạch sẽ nơi bạn vừa làm bẩn.
o Không lấy những thứ không phải là của mình
o Biết nói lời xin lỗi khi làm tổn thương người khác
o Rửa tay trước khi ăn.
o Hãy dội nước sạch sẽ khi đi vệ sinh
o Hãy cân bằng cuộc sống – học hỏi và suy ngẫm vài điều
o Vẽ, sơn, hát
o Khiêu vũ, vui chơi
o Làm một số công việc thường ngày.
o Hãy nghỉ ngơi khi cần.
o Khi đi ra ngoài, hãy quan sát tín hiệu giao thông, nắm chặt tay, và hãy đi cùng nhau
o Nhận biết được các mối nguy hiểm
Nguyên tắc 7: Tăng cường trí thông minh cảm xúc
Tiến Sỹ Howard Gardner đã đề nghị giới thiệu về chủ đề này nhằm thay đổi những quan niệm hiện tại về trí thông minh để hướng đến kiểu thông minh đa dạng hơn.
Các đặc trưng của trí thông minh:
Sự nhạy cảm đặc biệt đối với ngôn ngữ cho phép một người có thể lựa chọn từ ngữ hoặc phong cách diễn đạt đúng để hiểu thấu đáo ý nghĩa mới một cách dễ dàng.
Sự nhạy cảm với âm nhạc về những giai điệu, cho phép một người có thể nghĩ ra và sáng tác thành những bản nhạc.
Khả năng tư duy toán học chính xác tạo ra những lập luận rõ ràng và vận dụng các biểu tượng.
Khả năng quan sát về không gian để nắm bắt được mối quan hệ giữa các sự vật, chuyển đổi những điều trông thấy, và xử lý những hình ảnh quan sát được từ bộ nhớ.
Khả năng dùng những cử chỉ hình thể để trình bày những ý tưởng bằng những động tác; đây là đặc điểm của những vũ công và diễn viên kịch câm tài ba.
Khả năng trực quan cá nhân giúp tiếp cận được những cảm nghĩ của ai đó và hiểu được động lực thúc đẩy của người khác.
Khả năng xã hội giúp bạn hiểu được những động lực, cảm xúc, và cách cư xử của người khác.
Những điều bạn có thể làm:
• Hãy cho trẻ cơ hội đạt được những thành công mỹ mãn
• Giảm thiểu trạng thái thất vọng bằng cách giúp đỡ trẻ kịp thời và cho trẻ đối mặt với những thử thách để nhận biết được năng lực của mình đến đâu.
• Điều tiết những thử thách để tránh tác dụng ngược, tiêu cực
• Hãy rộng lượng và thành thật khen ngợi trẻ. Trẻ rất vui khi nhận được lời khen ngợi đúng lúc.
• Hãy chấp nhận những lỗi lầm của trẻ và chỉ cho trẻ biết cách học hỏi từ những vấp ngã đó.
• Đừng đe dọa trẻ bằng những biện pháp trừng phạt mà bạn không thể thực hiện hoặc cũng không có ý định phạt trẻ như vậy
• Chú tâm đến cảm giác và những hoạt động của trẻ, dù là tích cực hay tiêu cực, và hãy trò chuyện hỏi thăm trẻ càng sớm càng tốt
• Hãy thận trọng với những mong muốn, ước mơ và khuynh hướng của bạn trong việc hoạch định tương lai của con trẻ.
• Hãy thực tế về những kỳ vọng của bạn đối với trẻ tùy theo từng độ tuổi và khả năng của trẻ.
• Cư xử với trẻ bằng thái độ tôn trọng và trao cho trẻ các quyền tự do cá nhân
• Hãy bày tỏ sự thấu hiểu những cảm xúc của trẻ và giúp trẻ giải quyết những khúc mắc. Phải thật nhẹ nhàng và tình cảm.
• Dạy cho trẻ cách đối phó với những cơn giận dữ, xung đột và nỗi buồn trên tinh thần xây dựng. Phim ảnh và Tivi có thể mang lại những thông điệp không mong muốn như dùng bạo lực để giải quyết vấn đề hoặc sống khép kín khi buồn chán. Hãy chỉ dẫn cho trẻ cách giải quyết cơn giận dữ và những cảm xúc tiêu cực khác theo cách chín chắn hơn.
• Hãy khuyến khích trẻ giao tiếp. Giao tiếp tốt với nhau dường như khó khăn hơn trong điều kiện xã hội hiện nay. Vì cha mẹ quá bận rộn với công việc. Những cơn thịnh nộ hay sự bất mãn có thể dẫn đến những hành động thô lỗ, hoặc sống khép kín và các mối quan hệ bị rạn nứt.
• Dành thời gian lắng nghe trẻ nói và khuyến khích trẻ hỏi những gì còn thắc mắc. Hãy làm điều này một cách ân cần và chân thật . Hãy lắng nghe với tất cả sự ân cần và tấm lòng chân thật.
• Hãy tìm hiểu những thay đổi trong cách ứng xử, có thể đó là biểu hiện những cảm xúc của trẻ như thất vọng, lo lắng, sợ hãi, hay buồn chán.
• Bạn cần nhìn lại bản thân mình nữa, xem bạn đang hành xử như thế nào và bạn đang chỉ bảo cho trẻ những gì. Những lời bình luận thái quá và cả những trò đùa của bạn có thể làm trẻ bị tổn thương.
• Hãy cho trẻ cảm nhận được rằng cha mẹ yêu thương con biết bao nhiêu. Hãy thể hiện bằng cả lời nói và hành động (nâng niu, ôm, hôn trẻ).
Nguyên tắc 8: Biết rõ những giá trị cốt lõi của trẻ là một trong những cách thức để nâng cao khả năng trí tuệ nhạy bén của trẻ.
Những điều bạn có thể làm:
• Nhận biết được hành vi ứng xử phản ánh giá trị cốt lõi của trẻ. Sự yêu thương có nghĩa là tôn trọng các quyền của trẻ, đức tin và lòng yêu nước, sự chân thành hoặc tin cậy, sự tin tưởng hoặc có trách nhiệm . v.v...
• Hãy làm gương cho trẻ
• Hãy hướng dẫn và khuyên khích, thay vì những mệnh lệnh hay yêu cầu.
• Sớm tạo lập thái độ và những thói quen tốt. Trẻ không bao giờ quá non nớt đến độ không hiểu được.
• Khuyến khích trẻ tham gia vào các lễ nghi và truyền thống của gia đình
• Trao đổi với trẻ các vấn đề và kiên nhẫn giải thích với trẻ những giá trị niềm tin của bạn bằng thứ ngôn ngữ phù hợp với lứa tuổi của trẻ.
• Tạo cho trẻ lòng tự trọng và sự tự tin vào bản thân. Phải mất một thời gian dài mới có thể xây dựng được những đức tính quan trọng này.
Nguyên tắc 9: Mang lại cho trẻ cảm giác an toàn.
Những điều bạn có thể làm:
• Luôn ở bên cạnh khi trẻ cần bạn. Cho trẻ cảm nhận cảm giác bình yên, an toàn khi được ở trong vòng tay thương yêu của bạn và của cả gia đình.
• Hãy an ủi động viên trẻ cả về thể chất lẫn tinh thần khi trẻ bị tổn thương.
• Nắm chặt đôi tay nhỏ xinh khi đưa trẻ đi khám bệnh
• Dành vòng tay âu yếm khi trẻ vừa tiêm thuốc xong.
• Đưa trẻ đến trường vào ngày đầu tiên đi học
• Luôn sẵn sàng là người bạn đồng hành khi trẻ đề nghị
• Hãy cho trẻ những giới hạn thích hợp nhất. Trẻ sẽ cảm thấy được yêu thương hơn nhiều khi biết rằng đó là những cử chỉ biểu hiện sự thương yêu mà bạn dành cho trẻ
• Dành thời gian cùng tham gia các hoạt động trẻ yêu thích
• Hãy lắng nghe trẻ
• Hãy khen ngợi những thành tích xuất sắc của trẻ
• Không bao giờ nói dối. Trẻ có thể phát hiện ra việc này và sẽ không tin bạn nữa. Một việc thường thấy là ở các bệnh viện, ba mẹ hay nói với trẻ chích thuốc sẽ không đau. Ai cũng biết khi trẻ có cảm giác an toàn và tin tưởng ba mẹ thì dũng cảm tiêm thuốc ngay, trong khi những đứa trẻ đang bất an sẽ liên tục la hét và khóc thét lên.
• Bảo đảm cho trẻ được sống trong môi trường gia đình lành mạnh và hạnh phúc. Một mái ấm gia đình hạnh phúc có cả bố và mẹ sẽ giúp trẻ có được cảm giác an toàn để phát triển tốt nhất.
Nguyên tắc 10: Tạo điều kiện thuận lợi cho trẻ phát triển độc lập
Những điều bạn có thể làm:
• Hãy lắng nghe quan điểm của trẻ và trao cho trẻ một số quyền quyết định phù hợp với lứa tuổi: ví dụ chọn đồ chơi, màu sắc.
• Hãy cho trẻ biết rằng trẻ có thể tự thân vận động, một khi trẻ đã làm được điều đó. Để trẻ học cách đi xe đạp và khi đã học được, cho phép trẻ có thể đi đến nơi nào chúng muốn.
• Hãy rèn luyện cho trẻ có tinh thần trách nhiệm với những nhu cầu thiết yếu của bản thân, như những việc vặt ở nhà, chăm sóc thú cưng trong nhà, và giữ những đồ vật của trẻ gọn gàng.
• Giúp cho trẻ phân biệt giữa nhu cầu và mong muốn
• Yêu thương trẻ là tình cảm tự nhiên, vô điều kiện
• Hãy bày tỏ cho trẻ biết rằng trẻ có thể tin tưởng bạn và có thể dựa vào bạn.
Những lời khuyên dành cho Bố mẹ:
• Cách tốt nhất để dạy trẻ là bằng những minh họa cụ thể.
• Khi muốn phát triển những tiềm năng của trẻ, nên cân bằng giữa khả năng của trẻ và những áp lực quá mức hoặc những kích thích quá đáng đối với trẻ để giải quyết cho những vấn đề tương lai.
• Đừng thúc ép hoặc quở mắng khi trẻ không thể đạt được yêu cầu của bạn.
• Rất cần thiết hướng trẻ đạt đến sự phát triển toàn diện trên mọi lĩnh vực
• Nếu cần được tư vấn, đừng ngại ngùng tìm kiếm những sự hỗ trợ giúp đỡ kịp thời, những lời khuyên hữu ích.
• Hãy tận dụng giá trị của những cuốn sách về nuôi dạy trẻ, đặc biệt nếu bạn làm bố mẹ lần đầu và thuộc kiểu gia đình hạt nhân của xã hội
• Đừng cố gắng bắt trẻ phải làm những điều bạn muốn nhưng không thể làm được, chẳng hạn như múa balê
• Luôn luôn vạch ra những yêu cầu của bạn dành cho trẻ
• Hãy chăm sóc chính bạn và các thành viên của gia đình.
• Đừng sợ thất bại: với tư cách là bố mẹ. Bạn sẽ không thất bại đâu.
• Hãy nói những điều không nên làm, nhưng cũng không nên có quá nhiều điều không nên này.
Kết luận
• Xây dựng mối quan hệ tình cảm tương tác giữa người chăm sóc trẻ/ cha mẹ và trẻ nhằm hướng trẻ đến sự phát triển toàn diện trên mọi lĩnh vực.
- Thể chất
- Tinh thần
- Tình cảm
- Xã hội
• Các phương pháp tiếp cận cần có sự toàn diện, nhất quán.
• Không nên từ bỏ một khía cạnh này chỉ vì một khía cạnh khác
• Mục tiêu cuối cùng là giúp trẻ dần dần trở thành một người trưởng thành được vui vẻ và khỏe mạnh.
• Các bậc cha mẹ tự thân đã có những kỹ năng làm cha mẹ:
- Nuôi dưỡng
- Dẫn đắt
- Bảo vệ
- Chia sẻ
- Yêu thương
• Tuy nhiên, sự rèn luyện sẽ khiến họ hoàn hảo hơn
• Hãy tin tưởng rằng bố mẹ luôn là những người tuyệt vời nhất và luôn mong muốn những điều tốt đẹp nhất dành cho trẻ, như thế là đã đạt được đến 99% các mục tiêu.
Thông điệp cuối cùng của bài viết là:
“Ai cũng biết cách nuôi dạy con cái, trừ những người đã có con rồi.” (câu nói vui nổi tiếng của PJ O'Rourke – tác giả của nhiều sách bán chạy tại Mỹ - ý nói, khi bạn có con thì mọi việc hoàn toàn sẽ khác, khó khăn hơn bạn nghĩ nhiều, bởi mỗi người có một cách nuôi dạy con khác nhau và ai cũng cho rằng mình đúng).