Dumex Vietnam > Immunity > Pages > benh_tay_chan_mieng_o_tre.aspx  



Bệnh tay chân miệng ở trẻ

 Bs. Kiều Thu, Chuyên Khoa I - Y Học Gia Đình

Bệnh tay chân miệng là một bệnh thường gặp ở trẻ em. Bệnh
dễ lây lan cao điểm là vào mùa hè và đầu mùa thu, tại các tỉnh
phía Nam, bệnh có xu hướng tăng cao vào hai thời điểm từ
tháng 3 – tháng 5 và từ tháng 9 – tháng 12.

Bs. Kiều Thu, Chuyên Khoa I - Y Học Gia Đình

 
Cập nhật tình hình bệnh tay chân miệng

Thông tin từ Bộ Y tế cho biết theo báo cáo giám sát của các Viện Vệ sinh dịch tễ, Viện Pasteur từ đầu năm 2012 đến nay, cả nước đã ghi nhận 6.328 trường hợp mắc tay chân miệng tại 60 địa phương, trong đó đã có 09 trường hợp tử vong tại 07 tỉnh là An Giang (03), TP. Hồ Chí Minh (01), Đồng Tháp (01), Cần Thơ (01), Đồng Nai (01), Vĩnh Long (01) và Đà Nẵng (01). So với các tháng cuối năm 2011, số ca mắc bệnh tay chân miệng trong các tháng đầu năm 2012 tiếp tục có xu hướng giảm song số ca của cả nước trên phạm vi toàn quốc vẫn đang ở mức cao.


Dự báo trong năm 2012 bệnh vẫn có những diễn biến phức tạp trên diện rộng với số ca mắc bệnh cao vì những nguyên nhân sau:


1.   Bệnh do vi rút đường ruột, lây theo đường tiêu hoá và tiếp xúc trực tiếp.
2.   Có nhiều tuýp vi rút gây bệnh, một người có thể mắc nhiều tuýp vi rút khác nhau, đặc biệt sự lưu hành của tuýp vi rút EV 71 cao nên có nguy cơ diễn biến bệnh cảnh lâm sàng nặng, dễ gây tử vong.
3.   Theo kết quả của một số nghiên cứu cho thấy tỷ lệ người lành mang trùng trong các ổ dịch cao tới 71%, thời gian thải trùng kéo dài tới 6 tuần, tỷ lệ người chăm sóc trẻ áp dụng biện pháp rửa tay phòng bệnh còn thấp.
4.   Bệnh chưa có vắc xin phòng bệnh, chưa có thuốc điều trị đặc hiệu. Hiện nay bệnh tay chân miệng đang có xu hướng tăng cao tại nhiều nước trong khu vực như Nhật Bản, Singapore, Trung Quốc.

(Nguồn Báo cáo tình hình bệnh tay chân miệng - BYT)




TÌM HIỂU VỀ BỆNH TAY CHÂN MIỆNG



1)   Nguyên nhân của bệnh tay chân miệng là gì?
Bệnh tay chân miệng là bệnh truyền nhiễm lây từ người sang người do một loại vi rút đường ruột gây ra. Bệnh lây chủ yếu theo đường tiêu hóa, nguồn lây chính từ nước bọt, dịch trong nốt phồng và phân của người bệnh. Bệnh dễ gây thành dịch.
Trong những đợt dịch, bệnh có thể lây rất nhanh từ trẻ này sang trẻ khác qua các chất tiết mũi miệng của trẻ bệnh văng ra trong lúc ho, hắt hơi; hoặc do trẻ lành cầm nắm đồ chơi, sờ chạm vào sàn nhà bị dây dính nước bọt, chất tiết mũi họng của trẻ bệnh. Ngoài ra bệnh còn lây cho trẻ qua bàn tay của người chăm sóc trẻ.

 
2)   Có phải chỉ có trẻ em mới bị lây nhiễm bệnh tay chân miệng?
Không đúng _ Bệnh có thể gặp ở mọi lứa tuổi, nhưng thường gặp ở trẻ dưới 5 tuổi, đặc biệt tập trung ở nhóm tuổi dưới 3 tuổi. Các yếu tố sinh hoạt tập thể như nhà trẻ, mẫu giáo, vườn trẻ là các yếu tố nguy cơ lây truyền bệnh, đặc biệt là trong đợt bùng phát.
Bệnh tay chân miệng gặp rãi rác quanh năm ở hầu hết các địa phương, cao điểm là vào mùa hè và đầu mùa thu, tại các tỉnh phía Nam, bệnh có xu hướng tăng cao vào hai thời điểm từ tháng 3 – tháng 5 và từ tháng 9 – tháng 12.
 
3)   Các biểu hiện của bệnh tay chân miệng như thế nào?
Khi bị lây nhiễm vi rút, cơ thể người bệnh sẽ trải qua các giai đoạn theo thứ tự thời gian như sau:
- Giai đoạn ủ bệnh: từ 3 – 7 ngày. Giai đoạn này người bệnh chưa có triệu chứng.
- Giai đoạn khởi phát: từ 1 – 2 ngày sau, người bệnh có các triệu chứng như sốt nhẹ, mệt mỏi, đau họng, biếng ăn, tiêu chảy vài lần trong ngày.
- Giai đoạn toàn phát: từ 3 – 10 ngày, bắt đầu xuất hiện các triệu chứng điển hình của bệnh.
    * Vết loét đỏ hay phỏng nước đường kính 2 – 3mm ở bên trong miệng, lợi, lưỡi; gây đau miệng, tăng tiết nước bọt, bỏ ăn, bỏ bú.
    * Phát ban dạng phỏng nước, không ngứa, không đau; tập trung ở những vị trí lòng bàn tay, lòng bàn chân, gối mông.
    * Sốt nhẹ và nôn. Nếu người bệnh sốt cao và nôn nhiều nguy cơ biến chứng sẽ cao.
    * Biến chứng thần kinh, tim mạch, hô hấp; thường xuất hiện sớm vào ngày 2 đến ngày 5 ở giai đoạn này.
- Giai đoạn lui bệnh: thường từ 3 – 5 ngày sau. Người bệnh hồi phục hoàn toàn nếu không có biến chứng.
 
4)   Tôi phải làm gì khi trẻ có các triệu chứng nghi ngờ bệnh này?
Khi thấy trẻ sốt và có bóng nước ở bàn tay, bàn chân, những vết đỏ ở trong miệng; phải cho trẻ nghỉ học và đi khám ngay tại các cơ sở y tế.
 
5)   Chăm sóc trẻ bị bệnh tay chân miệng hư thế nào?
- Uống thuốc theo toa chỉ định của bác sĩ.
- Tắm hoặc lau người cho trẻ bằng nước ấm.
- Pha nước muối loãng (vị mặn tương đương nước mắt) cho trẻ súc miệng nhiều lần trong ngày (nhất là sau khi ăn) để tránh bội nhiễm.
- Cho trẻ ăn mềm, dễ tiêu. Thức ăn, đồ uống nguội hoặc hơi mát sẽ làm trẻ ít đau hơn.
- Theo dõi diễn biến sức khỏe của trẻ, nếu thấy trẻ sốt cao liên tục (trên 39 độ C), giật mình chới với, nôn ói nhiều, thở nhanh, khó thở hoặc li bì; lập tức đưa trẻ đến bệnh viện tái khám ngay.
 
6)   Làm thế nào để phòng ngừa bệnh tay chân miệng?

Hãy thực hiện THÔNG ĐIỆP PHÒNG CHỐNG BỆNH TAY - CHÂN - MIỆNG do Bộ Y tế ban hành.


1.   Rửa tay cho trẻ nhiều lần trong ngày bằng xà phòng và nước sạch.
2.   Không để trẻ mút tay hoặc đưa đồ chơi lên miệng.
3.   Cho trẻ ăn chín, uống chín. Không ăn chung thìa, bát.
4.   Luộc sôi hoặc ngâm cờ-lo-ra-min-B (chloramin B) 2% quần áo, tã lót của trẻ trước khi giặt sạch.
5.   Thường xuyên vệ sinh đồ chơi, sàn nhà bằng xà phòng, cờ-lo-ra-min B 2% hoặc các chất sát khuẩn thông thường.
6.   Người chăm trẻ phải rửa tay nhiều lần trong ngày bằng xà phòng và nước sạch, nhất là trước khi chế biến thức ăn, trước khi cho trẻ ăn và sau khi vệ sinh cho trẻ.
7.   Trẻ mắc bệnh phải được nghỉ học và không tiếp xúc với trẻ khác. Thu gom xử lý phân của trẻ bằng cờ-lo-ra-min B, vôi bột hoặc tro bếp… Tránh làm vỡ các nốt phỏng của trẻ.
8.   Khi thấy trẻ bị sốt và xuất hiện nốt phỏng ở bàn tay, bàn chân hoặc niêm mạc miệng, cần đưa trẻ đến ngay cơ sở y tế để được khám và điều trị.

Toàn dân tích cực, chủ động phòng chống bệnh tay - chân - miệng!